Pozbawiona transportu kolejowego Wisła jako letnisko rozwijała się z opóźnieniem (do sąsiedniego Ustronia linia kolejowa doprowadzona została już w 1888 roku). Staraniem Wydziału Gminnego w Wiśle, a przede wszystkim dzięki decyzjom Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego, podjęto długo oczekiwane inwestycje w tym zakresie: w 1929 roku uruchomiono odcinek kolei z Ustronia Polany do Wisły Uzdrowiska, a w 1933 roku – do Wisły Głębiec.1 Linia kolejowa na terenie Wisły powstała dzięki budowie łącznie dwóch mostów na rzece Wiśle, dwóch wiaduktów i kilku niewielkich mostków umożliwiających przejazd drogowy. Jeden z wiaduktów przeszedł do historii i stał się jednym z symboli Wisły.
Wiadukt kolejowy w Głębcach (znany lepiej jako wiadukt w Łabajowie)
Wznosząca się na wysokość około 25 metrów ponad dnem doliny potoka Łabajów murowana budowla o charakterystycznych łukach powstała zaledwie kilkaset metrów od stacji Wisła Głębce, która od czasów budowy aż do czasów dzisiejszych jest ostatnią na trasie. Fakt ten jest o tyle interesujący, gdyż ze względów czysto ekonomicznych nasuwa się myśl, iż linia kolejowa powinna zostać zakończona nieco wcześniej, bez konieczności stawiania tak dużego i kosztownego wiaduktu. Pomyłka? Nic bardziej mylnego. Realizowana w latach międzywojennych linia kolejowa planowana była znacznie dalej oraz z jeszcze większym rozmachem. Według ambitnych zamierzeń tory miały przechodzić tunelem pod przełęczą Kubalonka i dochodzić do niedalekiej Istebnej, a nawet dalej, w stronę Zwardonia, który posiadał od dawna, bo od 1884 roku, połączenie kolejowe. Plany te pokrzyżował wybuch wojny, nie sprzyjała im też epoka PRL. Do dziś linia jest czynna i kursują na niej pociągi jadące do stacji Wisła Głębce.
Fakty historyczne:
Wiadukt w Łabajowie wykonany został według projektu inżyniera Stanisława Saskiego oraz Tadeusza Mejera w latach 1931-1933 przez firmę Ksawerego Goryanowicza. Jego długość wynosi 122 m a wysokość 25,60 m. Wiadukt razem z linią kolejową do Głębiec otwarto 3 września 1933 roku. Głównym inżynierem nadzorującym budowę był pochodzący z Zaolzia Jan Gustaw Grycz - to na jego deskach kreślarskich powstały również mosty w nad Sołą w Kobiernicach czy nad Pilicą w Białobrzegach. Budowa mostu prowadzona była przez kierownika robót inżyniera Karola Grelowskiego. Fakt powstania wiaduktu upamiętnia granitowa tablica zawieszona na jednym z filarów w Łabajowie, zrekonstruowana w 1985 roku przez Towarzystwo Miłośników Wisły.
Ciekawostka!
Wiadukt w Łabajowie jest najwyższym mostem kolejowym w kraju. Warto także dodać, że na tej samej linii kolejowej w Wiśle Dziechcince znajduje się podobnie zbudowany, ale znacznie mniejszy wiadukt.
Zwiedzanie:
Wiadukt polecamy podziwiać spacerując ulicą Turystyczną, która prowadzi aż na Stożek. Można oczywiście wciąż skorzystać z niego w sposób, do którego był przewidziany czyli wybierając się w podróż pociągiem linii 191, która obecnie jest jednak w trakcie modernizacji. Piękny, choć daleki widok na wiadukt jest również z ulicy Spacerowej.
Źródła:
1) Wisła Fotografie Miasta Ludzi Rzeki Gór; Wydawca: Miasto Wisła; Wydanie pierwsze 2017 „Monografia Wisły. Wisła. Dzieje miejscowości w latach 1918-1945” Tom 4, Danuta Szczypka, Alicja Pylypenko-Czepczor, Urząd Miasta w Wiśle, 2017
http://www.znaczki-turystyczne.pl
Zdjęcia: https://fotopolska.eu
Zdjęcie kolorowe z drona: From The Sky - https://www.facebook.com/ftsdron/
